Page 53 - Demo

51Fig. 4. Kanuni grek i proporcioneveFig. 5. Fran%u00e7esko di Xhorxhio Martini (Francesco di Giorgio Martini), ilustrim, 1492-1502Fig. 6. Njeriu vitruvian, vizatuar nga Leonardo da Vin%u00e7i, 1487 Fig. 7. Vizatim ngaMikelanxheloFig. 8. Eduard Mujbrixh (Edward Muybridge), %u201cBurri q%u00eb vrapon%u201d, 1881Fig. 9. Marsel Dushamp (Marchel Duchamp), %u201cFotografi duke zbritur shkall%u00ebt%u201d, 1952Kanuni grek i proporcioneveKanuni grek i proporcioneve p%u00ebrdorte gjat%u00ebsin%u00eb e kok%u00ebs si nj%u00ebsi mat%u00ebse p%u00ebr trupin ideal. Si%u00e7 e pam%u00eb, skulptori grek Polikleti ka p%u00ebrcaktuar proporcionet ideale p%u00ebr trupin e njeriut, at%u00eb t%u00eb raportit midis kok%u00ebs dhe gjat%u00ebsis%u00eb s%u00eb trupit 1/8 (fig. 4). Njeriu n%u00eb Rilindje N%u00eb periudh%u00ebn e Rilindjes, studimi i figur%u00ebs s%u00eb njeriut merr nj%u00eb vler%u00eb t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme ku edhe shihej si shembull i harmonis%u00eb s%u00eb p%u00ebrsosur, i k%u00ebsaj harmonie q%u00eb diktohet nga ligjet q%u00eb rregullojn%u00eb universin. Arkitekti Fran%u00e7esko di Xhorxhio Martini (Francesco di Giorgio Martini) e p%u00ebrpjes%u00ebtoi, duke e vendosur trupin e njeriut brenda nj%u00eb kryqi latin (fig. 5). Nd%u00ebrsa Leonardo da Vin%u00e7i (Leonardo da Vinci) e paraqiti trupin e njeriut ideal brenda nj%u00eb kuadrati dhe nj%u00eb rrethi. Raporti midis k%u00ebtyre figurave gjeometrike p%u00ebrcaktohet nga proporcionet q%u00eb merr vet%u00eb trupi. Qendra e rrethit korrespondon me k%u00ebrthiz%u00ebn e njeriut (fig. 6). Figura e njeriut n%u00eb l%u00ebvizjeN%u00eb l%u00ebvizje figura e njeriut merr pozicione t%u00eb ndryshme, her%u00eb simetrike, her%u00eb asimetrike (%u00e7ka ndodh m%u00eb shpesh). Mendoni l%u00ebvizjet e thjeshta q%u00eb b%u00ebjm%u00eb n%u00eb %u00e7do moment t%u00eb dit%u00ebs, ecim, ngrem%u00eb krah%u00ebt, rrotullojm%u00eb bustin etj. Gjat%u00eb realizimit t%u00eb veprimeve, trupi yn%u00eb kryen l%u00ebvizje ritmike dhe harmonike q%u00eb krijojn%u00eb konfigurime komplekse, shpesh t%u00eb v%u00ebshtira p%u00ebr t%u2019u fiksuar n%u00eb nj%u00eb imazh. Artisti apo fotografi mb%u00ebshtetet n%u00eb aft%u00ebsin%u00eb dhe ndjeshm%u00ebrin%u00eb e tij p%u00ebr t%u00eb fiksuar k%u00ebto momente q%u00eb n%u00eb realitet zgjasin nj%u00eb %u00e7ast (fig. 8).Me ardhjen e fotografis%u00eb e m%u00eb pas t%u00eb kinematografis%u00eb u b%u00eb e mundur t%u00eb fiksoheshin imazhe, t%u00eb cilat normalisht i rr%u00ebshqasin syrit t%u00eb njeriut. Veprime t%u00eb tilla q%u00eb realizohen n%u00eb nj%u00eb periudh%u00eb shum%u00eb t%u00eb shkurt%u00ebr, tashm%u00eb mund t%u00eb shqyrtohen n%u00eb %u00e7do faz%u00eb t%u00eb tyre dhe t%u00eb zbulojm%u00eb k%u00ebshtu q%u00eb mund t%u00eb jen%u00eb shum%u00eb harmonike dhe elegante (fig. 9).